18 Eylül 25
KUŞADASI İLİM MECLİSİ 10. TOPLANTISI
Kuşadası İlim Meclisinin 10. toplantısı 18 Eylül 2025 Perşembe günü saat 14.30 da Kuşadası Ticaret Odası Meclis Salonunda icra edildi. Kuşadası’na yerleşen ve İlim Meclisimizin önemli bilim adamlarından emekli Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin GÜMÜŞ bey ; “ Kapitülasyonlar Yabancı Diller Karşısında Türkçe ve Kuşadası’nda Fransız izleri” adlı enfes bir sunum yaptı.
Hüseyin bey sunumunun ilk bölümünde Fransızca ’nın nasıl Fransa’nın resmi dili olduğunu güzel örneklerle izah ettikten sonra 1535 yılında Kanuni’nin Fransa’ya verdiği kapitülasyonları anlattı. Fransız bayrağı çeken Fransız, İtalyan, İspanyol ve diğer Avrupa ülke gemilerinin 2 kıtaya yayılan Osmanlı imparatorluğu limanlarına serbestçe giriş-çıkış yaptığı, çok az gümrük vergileri ödeyerek imtiyaz sahibi oldukları ve ticarete yön verdiklerini izah etti.. 17. Yüzyıl dönüşüm ve değişim çağında ise Fransız gemilerinin uğradıkları limanlarda Osmanlı tebaasından Rum, Ermeni ve Musevi azınlıkların gümrük personeli, tercüman ve tüccar olarak görev aldıklarını örnekleriyle katılımcılara gösterdi. 16. ve 17. Yüzyıllarda Arapça, Farsça, Osmanlı’ca ve Fransızca ‘nın saray , diplomasi, edebiyat ve ticaret dilleri olduğunun altını çizdi.
1839 Tanzimat Fermanından sonra ise Osmanlı devleti topraklarında Fransızca en çok konuşulan bir dil haline geldi. 19. Yüzyılda Fransızca konuşmak, Fransız giyim tarzını benimsemek ve Fransız usulü yaşamak bir moda haline geldi. Bu yüzyılda açılan bazı mekteplerde Fransızca yabancı dil olarak okutuldu ve açılan ecnebi okullarında misyonerlik faaliyetleri had safhaya ulaşarak Cumhuriyetin ilanına kadar devam etti.
Hüseyin hoca, sunumunun son bölümünde Kuşadası’ndaki Fransız izlerinden örneklerle devam ederek, Kuşadası’ndaki Katolik kilisesi, Levanten evlerini, taş konakları ve mezarlık hakkında önemli bilgiler verdi. Bu kadar dilin tasallutu altında kalan ancak yabancı diller karşısında dimdik ayakta duran ana dilimiz Türkçe’nin mükemmel bir matematik yapısına sahip olduğunu söyledi. Katılımcıların ilgiyle izlediği sunum saat 16.15. de sona erdi. Önümüzdeki Ekim ayında 2 konferans gerçekleşecektir.
